Geplaatst op Geef een reactie

Winterkers of Barbarakruid – De Volledige Kweekgids

Winterkers de volledige kweekgids

Winterkers (Barbarea vulgaris) of het ‘gewoon barbarakruid’ is een winterharde plant waarvan de blaadjes je in de koudste maanden een flinke dosis vitamine C uit eigen tuin geven. De blaadjes smaken bijna zoals waterkers maar dan minder sterk, en de plant heeft ook minder water nodig. Vandaar dan ook de alternatieve naam landkers.

Winterkers is onderdeel van het geslacht van de barbarakruiden die op hun beurt weer tot de familie van de kolen behoren. Naast winterkers of het gewoon barbarakruid heb je bijvoorbeeld ook het vroege barbarakruid (Barbarea verna). Barbarakruid dankt zijn naam aan de heilige Barbara. Barbara is namelijk de heilige van de artillerie en de mijnwerkers en winterkers werd gebruikt om de wonden die zij opliepen door explosies te verzorgen.

Soorten Barbarakruid

Binnen het geslacht van de barbarakruiden (Barbarea) zijn er verschillende soorten barbarakruid, die heel erg op elkaar lijken. Ze groeien in een rozet met gelobde bladeren, een beetje zoals de paardenbloem. In de lente krijgen ze veel kleine gele bloemetjes met telkens 4 blaadjes. De meeste soorten barbarakruid zijn eetbaar en tweejarig. In de Middeleeuwen waren zij dan ook een uitstekende bron van vitamine C in winterse periodes.

Naast Winterkers of gewoon barbarakruid (Barbarea vulgaris) kom je in de lage landen ook vroeg barbarakruid (Barbarea verna of soms ook Barbarea praecox) en stijf barbarakruid (Barbarea stricta) tegen. Ze zijn allemaal zeer gelijkaardig. In deze kweekgids hou ik het bij Winterkers, maar de andere barbarakruiden kan je zeker op dezelfde manier kweken.

Standplaats van Winterkers

Winterkers verkiest een plaatsje in de volle zon. Hoewel winterkers minder water nodig heeft dan het neefje waterkers zet je hem toch best op een plek met een luchtige bodem met veel organisch materiaal die water goed vasthoudt. Een goede hoeveelheid rijpe compost kan daarbij het verschil maken. Onvoldoende water maakt de blaadjes té pikant.

Winterkers groeit het liefst op een rijke bodem, ook omwille van deze reden geef je dus best wat extra compost aan de bodem.

Winterkers en andere barbarakruiden behoren tot de familie van de kolen. Ze zijn echter niet vatbaar voor dezelfde ziektes en dus hoef je deze niet noodzakelijk op hetzelfde perceel te zetten in het schema van de 7 percelen. Omdat barbarakruid – net zoals de andere kolen- wel graag van wat extra voeding houdt staat ze hier toch wel echt op haar plek.

schema wisselteelt
Schema Wisselteelt met de 7 percelen

Iets anders waar je rekening mee moet houden bij de standplaats van winterkers is dat het een tweejarig kruid is. Dat wil zeggen dat het kruid het ene jaar groeit, overwintert en het volgende jaar bloemen maakt en sterft. Meestal is dat geen probleem omdat je de blaadjes tijdens de winter oogst en de plant in het voorjaar verwijdert. Wil je echter ook oogsten in het voorjaar of wil je graag dat de winterkers zichzelf uitzaait, dan moet je deze plant nog laten staan en neemt hij dus twee jaar plaats in in je moestuin.

Winterkers Zaaien

Winterkers zaai je in het najaar, in de maanden augustus en september. Zaai de winterkers op rijtjes zo’n 25 centimeter uit elkaar met telkens 5 centimeter tussen de zaadjes. Later dun je de kiemen uit zodat je een plantje hebt elke 20 centimeter.

In het voorjaar (maart) kan je ook zaaien in kleine potjes en plant je de jonge plantjes een aantal weken later uit. Deze kweek is echter wat minder succesvol want het barbarakruid schiet nogal snel door bij warm weer.

Koude kan helpen om de zaden te activeren. Leg ze daarom een dag in de ijskast voor ze te zaaien.

Winterkers kan je ook zonder problemen zaaien in potten of bakken. Zorg dan voor een goede potgrond en potten van minstens 3 liter per plant.

Winterkers Verzorgen en Oogst

Na ongeveer 3 weken kan je de eerste blaadjes oogsten. Oogst steeds de jongste blaadjes, de oudere blaadjes zijn vaak te pittig en niet zo lekker. Oogst ook geen blaadjes van het hart van het bladrozet. Dit laat je zo goed als het kan intact. De blaadjes brengen heerlijke pit aan een winters slaatje en zijn rijk aan vitamine C.

Aan de kweek van winterkers is verder weinig werk. Ze groeit meestal zonder problemen. Bij hele koude winternachten bescherm je best het bladrozet met wat hooi of stro.

In het voorjaar gaat er al vrij vroeg een stengel groeien uit het bladrozet. Hieraan komen de bloemen. Van zodra de eerste bloemen er zijn worden de blaadjes bitter en zijn ze niet meer zo aangenaam om te eten. Op dit moment haal je best de winterkers uit de grond en composteer je de plant. Zo maak je plaats voor de volgende groente.

Winterkers Zadenteelt

Wil je het volgende jaar graag terug winterkers dan is daar een heel gemakkelijke oplossing voor: laat de plant gewoon weer in bloei komen. Barbarakruid zaait heel gemakkelijk uit. Het volgende jaar ga je deze plantjes dus opnieuw krijgen op deze plaats.

Wil je graag de zaden oogsten om te delen met vrienden of zelf te kiezen waar je zaait, laat dan een paar planten in bloei komen. Nadat het zaad gevormd is kan je de stengels afsnijden en te drogen leggen. Na een paar drogen kan je de zaden oogsten en bewaren op een donkere en droge plek.

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *